Lokāyatika sutta: 48. Mowa o zwolenniku materializmu

Niedaleko miasta Sāvatthi.

W tym czasie bramin, zwolennik materializmu, przybył do Błogosławionego. Przybliżywszy się do Błogosławionego, przywitał się. (…) Siedząc obok, bramin, zwolennik materializmu, rzekł do Błogosławionego:

“Jak to jest, mistrzu Gotamo, czy wszystko istnieje?”.

“»Wszystko istnieje«, braminie, to najznamienitsza forma materializmu”.

“Jak zatem, mistrzu Gotamo, czy wszystko nie istnieje?”.

“»Wszystko nie istnieje«, braminie, to druga forma materializmu”.

“Jak to jest, mistrzu Gotamo, czy wszystko jest jednością?”.

“»Wszystko jest jednością«, braminie, to trzecia forma materializmu”.

“Jak zatem, mistrzu Gotamo, czy wszystko jest różnorodnością?”.

“»Wszystko jest różnorodnością«, braminie, to czwarta forma materializmu”.

Braminie, unikając obu tych skrajności, Tathāgata naucza Dhammy przez to, co pośrodku: Zależne od niewiedzy – wytworzenie,

zależna od wytworzenia – świadomość, (…) W ten sposób powstają wszystkie te pokłady cierpienia. Wraz z całkowitym wyczerpaniem i ustaniem niewiedzy, wytworzenie ustaje, z ustaniem wytworzenia, świadomość ustaje, (…) W ten sposób ustają wszystkie te pokłady cierpienia.

Gdy to zostało powiedziane, oto co bramin materialista powiedział Błogosławionemu: Wspaniale, mistrzu Gotamo! (…) niech Błogosławiony traktuje mnie jako tego, który dziś znalazł schronienie na resztę życia”.

Ósma